Supply Chain Network Design – Not Just for Strategic Planning

การออกแบบเครือข่ายซัพพลายเชน – เป็นมากกว่าการวางแผนเชิงกลยุทธ์

การจัดส่งสินค้าที่ถูกต้องไปยังลูกค้าหรือซัพพลายเออร์ถูกที่และถูกเวลา ถือเป็นสิ่งสำคัญที่สุดสำหรับบริษัทกลุ่มสินค้าบรรจุภัณฑ์สำหรับผู้บริโภค (CPG) แต่ในทางกลับกัน การหยุดชะงักในปัจจุบันอาจไม่ใช่เรื่องง่ายที่ผู้ผลิตส่วนใหญ่จะสามารถวางแผนกำหนดเครือข่ายซัพพลายเชนได้อย่างง่ายดาย โดยปกติแล้วการวางแผนเชิงกลยุทธ์เป็นฟังก์ชั่นที่มีการวิเคราะห์ห่วงโซ่อุปทานที่เชื่อมต่อ (Connected Supply Chain) อย่างครอบคลุม แต่มีราคาแพงและใช้เวลานาน เพื่อให้เกิดความคุ้มค่าที่สุดสำหรับการจัดหาวัสดุและจัดส่งผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป

ในอดีต

แผนกลยุทธ์ที่องค์กรกำหนดขึ้นเป็นการสร้างเครือข่ายซัพพลายเชน ซึ่งเป็นแผนงานที่บริษัทสามารถปฏิบัติตาม เพื่อส่งมอบผลิตภัณฑ์ให้กับลูกค้า โดยสิ่งแรกที่องค์กรนำมาปฏับัติก็คือ ประเมินการคาดการณ์ยอดขายในระยะยาวโดยยึดจากความเป็นไปได้ทั้งหมดของเครือข่าย หลังจากนั้นแผนงานจะเริ่มต้นด้วยวิธีสร้างจุดขายแก่ลูกค้าและสานต่อ ผ่านระบบเครือข่ายการจัดจำหน่าย จากนั้นจึงเข้าสู่การคำนวณความต้องการวัสดุพื้นฐาน อย่างไรก็ตามเครือข่ายซัพพลายเออร์ที่ดีที่สุดในการจัดหาวัสดุจะถูกเลือกพร้อมกับวัสดุบรรจุภัณฑ์และวัสดุสิ้นเปลืองอื่นๆ ที่จำเป็น โดยทั่วไปจะกำหนดแผนเบื้องต้นให้ผู้เชี่ยวชาญดูแลระบบแต่อาจใช้ระยะเวลานาน เมื่อเสร็จสิ้น  ข้อมูลจะถูกป้อนลงใน ERP ตามหมายเลขชิ้นส่วนหมายเลข SKU หรือหมายเลขวัสดุ เมื่อคำนวณ MRP คำสั่งซื้อของลูกค้าจะถูกสร้างขึ้นหรือมีการประมวลผลการแจ้งล่วงหน้า (ASN) สำหรับการจัดจำหน่ายและการตั้งค่าเครือข่ายจากแผนกลยุทธ์จะใช้เพื่อกำหนดและระบุกระบวนการผลิตและจุดขนส่ง

อย่างไรก็ตามในโลกปัจจุบันอาจไม่สามารถดำเนินการผลิตได้ดังเดิม เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงและการหยุดชะงักกลายเป็นปัจจัยที่ผู้ผลิตต้องคำนึงถึง เช่น การระบาดของโรค COVID-19 สภาพอากาศที่แปรปรวน และวิกฤตการเปลี่ยนแปลงทางภูมิรัฐศาสตร์ ผู้ผลิตต้องการความสามารถในการปรับเปลี่ยนโครงสร้างเครือข่าย ที่ปราศจากความซับซ้อน ในเรื่องของการบำรุงรักษา การดำเนินงานด้านระบบ รวมถึงระบบ ERP ที่มีความยืดหยุ่นเพื่อให้สามารถเชื่อมโยงกับเครือข่ายอื่นได้อย่างทันท่วงทีเพื่อให้ธุรกิจดำเนินต่อไปได้

แต่การวางแผนอาจไม่ครอบคลุมสิ่งเหล่านี้

หากย้อนไปเมื่อก่อนเหตุการณ์ COVID-19 จะเห็นว่า คนส่วนใหญ่จะซื้ออาหาร เครื่องดื่ม และผลิตภัณฑ์อุปโภคบริโภค ระหว่างการเดินทางไปตลาดเพียงสัปดาห์ละครั้งหรือสองสัปดาห์ครั้ง แต่เมื่อเกิดวิกฤตความต้องการของผู้บริโภคเกิดการกระตุ้นให้มีการซื้อและกักตุนอาหารต่างๆ แบบวันต่อวันเป็นจำนวนมาก ส่งผลให้ผู้ผลิตจึงต้องจัดการและแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า เพื่อให้ผู้คนจำนวนมากสามารถเลือกซื้อได้อย่างรวดเร็ว ความตื่นตระหนกไม่เพียงเกิดจากผู้บริโภคเท่านั้น แต่ยังรวมถึงผู้ค้าปลีก ผู้ผลิต และผู้จัดหาวัสดุเพื่อผลิตผลิตภัณฑ์อีกด้วย

เมื่อผู้ผลิตทั่วโลกเผชิญกับ COVID-19 ส่งผลให้ระบบห่วงโซ่อุปทานเกิดปัญหาเนื่องจากผู้ผลิตไม่สามารถจัดหาส่วนผสมและวัสดุต่างๆ อีกทั้งยังต้องจัดหาซัพพลายเออร์รายอื่นเพื่อรองรับความต้องการทันที นอกจากนี้พวกเขาก็มีกำลังการผลิตไม่เพียงพอ รวมถึงต้องหาเครื่องบรรจุหีบห่อเพื่อช่วยในการผลิตสินค้าให้เร็วยิ่งขึ้น และตัดสินใจจัดส่งโดยตรงไปยังร้านค้าปลีก เพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้าอย่างรวดเร็ว แต่อย่างไรก็ตามการจัดการนี้อาจนำมาซึ่งปัญหามากมาย

ปัญหาประการแรกคือ ทางเลือกเชิงกลยุทธ์ที่ไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้ เนื่องจากระบบ ERP ที่ล้าสมัย สิ่งนี้ทำให้การจัดการด้านขนส่งเกิดข้อผิดพลาดและต้องใช้ระยะเวลาในการแก้ไขปัญหา ซึ่งนี่เป็นความล้มเหลวของการเชื่อมต่อข้อมูลระหว่างซัพพลายเชนทางกายภาพและดิจิทัล ประเด็นที่สองคือ บริษัทเหล่านี้คุ้นเคยกับการตัดสินใจในการจัดหาบนพื้นฐานเชิงกลยุทธ์และดำเนินการด้วยกลยุทธ์แบบฮาร์ดโค้ด ส่งผลให้เมื่อเกิดการหยุดชะงักพวกเขาไม่สามารรับมือได้อย่างรวดเร็ว ตัวเลือกรองและตัวเลือกเพิ่มเติมไม่พร้อมใช้งาน และทำให้เกิดปัญหาร้ายแรงเนื่องจากขาดความยืดหยุ่น เช่น ไม่สามารถจัดส่งสินค้าได้ตรงตามเวลา ทำให้ระดับความพึงพอใจของลูกค้าลดน้อยลง

การเตรียมพร้อมสำหรับการหยุดชะงักของซัพพลายเชนครั้งใหญ่ครั้งต่อไป

เพื่อหลีกเลี่ยงสถานการณ์เช่นนี้ในการหยุดชะงักครั้งต่อไป เริ่มต้นด้วย 2 วิธีดังนี้

โซลูชั่นที่ 1 : การใช้กระบวนการวางแผนการขายและการดำเนินงาน (S&OP) ที่ยืดหยุ่น หน้าที่หลักของ S&OP คือการวิเคราะห์สถานการณ์ทางธุรกิจและการหยุดชะงักที่อาจเกิดขึ้น โดยเครื่องมือสร้างแบบจำลองเครือข่ายเหมาะสำหรับการตั้งค่าแผนครั้งแรก แต่ไม่ใช่สำหรับเมื่อเกิดภัยพิบัติ S&OP เป็นกระบวนการที่ลื่นไหลซึ่งจัดการและตั้งค่าการดำเนินงานเพื่อจัดการกับความเสี่ยงและแผนทางเลือกในการดำเนินการ หากเกิดการหยุดชะงักจะบังคับให้บริษัทต้องเบี่ยงเบนไปจากแผนเดิม กระบวนการ S&OP เป็นแนวทางปฏิบัติทางธุรกิจซึ่งเป็นความคิดที่ใช้ร่วมกับเครื่องมือและเทคโนโลยี การวางแผนอุปสงค์และซัพพลายเชนของผู้เชี่ยวชาญเพื่อวิเคราะห์ข้อบกพร่องในกระบวนการอย่างรวดเร็ว อีกทั้งสนับสนุนการทำให้ธุรกิจกลับมาดำเนินการได้ นี่เป็นกระบวนการต่อเนื่องที่วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงในตลาดอย่างต่อเนื่อง ความล่าช้าภายในของ บริษัท และความล่าช้าในการจัดหา นอกจากนี้ยังช่วยให้สามารถเปลี่ยนแปลงได้อย่างรวดเร็วหากสถานการณ์รุนแรงเกิดขึ้น

โซลูชั่นที่ 2: ถือเป็นกลยุทธ์ในระยะยาวสำหรับธุรกิจการผลิต ซึ่งก็คือการมีระบบ ERP แบบปรับตัวได้ (Adaptive ERP) ที่ช่วยให้สามารถเปลี่ยนแปลงการตั้งค่าเครือข่ายและสถานที่หลัก สำหรับการผลิตและการจัดจำหน่ายได้อย่างรวดเร็ว ในโลกที่เกิดการเปลี่ยนแปลงจนเป็นเรื่องปกติ ระบบ ERP ในธุรกิจควรจะเปลี่ยนแปลงได้โดยไม่ต้องมีทีมไอทีคอยสนับสนุนหรือแก้ไข การวางแผนกระบวนการทางธุรกิจที่รวมอยู่ใน ERP ที่ปรับเปลี่ยนได้นั้น จะทำงานร่วมกับโซลูชั่นนี้และจะทำงานร่วมกับแผน S&OP รวมถึงช่วยในการดำเนินการกระบวนการผ่านทั้งองค์กรและซัพพลายเชน

ค้นหาความยืดหยุ่นเมื่อจำเป็นมากที่สุด

การจัดการองค์กรการผลิตอาจเป็นเรื่องซับซ้อนและเป็นเรื่องท้าทายสำหรับบางคน ซึ่งไม่ง่ายเลยหากเกิดการหยุดชะงักบ่อยขึ้นและเกิดปัญหาที่ต้องหาทางแก้ไข มีหลายขั้นตอนในการจัดการกับความท้าทายเหล่านี้นั่นคือ ความยืดหยุ่นซึ่งเป็นสิ่งสำคัญและความสามารถในการเปลี่ยนแปลงกลยุทธ์ธุรกิจ อีกทั้งยังเป็นสิ่งจำเป็นหากต้องการให้ธุรกิจจะประสบความสำเร็จ การมีแผนกลยุทธ์ที่ดีจึงเป็นสิ่งจำเป็นทางธุรกิจเพื่อเป็นเกมส์ และผู้ชนะคือผู้ที่มีกระบวนการและเครื่องมือในการปรับตัวอย่างรวดเร็ว ด้วย QAD Adaptive ERP ที่สามารถช่วยให้ธุรกิจการผลิตทั่วโลก สามารถรับมือกับความท้าทายของการหยุดชะงักที่กำลังเผชิญอยู่ในปัจจุบันและอนาคตได้อย่างทันท่วงที

สนใจข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ ERP Software ได้ที่ โทร. 02 202 9363 หรืออีเมล์ [email protected]

ผู้เขียน

Stephen Dombroski ผู้จัดการอาวุโสของ QAD ดูแลตลาดสินค้าอุปโภคบริโภค อาหารและเครื่องดื่ม เขามีประสบการณ์มากกว่า 30 ปีในด้านการผลิตและซัพพลายเชน ช่วยให้บริษัทหลายแห่งในหลากหลายอุตสาหกรรมสามารถใช้แนวคิดและกระบวนการของ S&OP อย่างมีประสิทธิภาพ

แหล่งที่มา https://www.qad.com/blog/2020/08/supply-chain-network-design